سارال؛ روایت زنده تاریخ و فرهنگ دیواندره

پویا طالب‌نیا نیا مدیر کل میراث فرهنگی و گردشگری کردستان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی کردتودی اظهارداشت: سارال را نمی‌توان صرفاً یک محدوده جغرافیایی در شهرستان دیواندره دانست؛ این منطقه بخشی از حافظه تاریخی، فرهنگی و اجتماعی کردستان است؛ جایی که زندگی مردم، معماری بومی، شیوه‌های معیشت، آیین‌ها و روایت‌های نسل‌های گذشته، ظرفیت آن را دارد که به زبان گردشگری برای نسل امروز بازخوانی شود.

وی افزود: احیای میراث تاریخی سارال از این منظر اهمیت ویژه‌ای دارد؛ چراکه مرمت و باززنده‌سازی بناها زمانی به یک پروژه ماندگار تبدیل می‌شود که در کنار حفاظت کالبدی،روایت فرهنگی آن نیز برای گردشگران بازگو شود.

مدیر کل میراث فرهنگی و گردشگری کردستان گفت: راه‌اندازی موزه مردم‌شناسی می‌تواند یکی از حلقه‌های مهم این زنجیره باشد؛ موزه‌ای که در صورت بهره‌گیری از اشیای بومی، پوشش، ابزارهای سنتی، صنایع‌دستی، اسناد، تصاویر و روایت‌های شفاهی، تصویری ملموس از سبک زندگی مردم منطقه به بازدیدکنندگان ارائه خواهد کرد.

زاغه سفلی؛ یک گام تا اقامت در دل تاریخ

طالب نیا تصریح کرد: در کنار موزه مردم‌شناسی، مصوب و ابلاغ شدن مقدمات راه‌اندازی هتل بوتیک زاغه زاغه سفلی می‌تواند به یکی از نقاط قوت طرح احیای گردشگری تاریخی دیواندره تبدیل شود.

وی گفت: هتل بوتیک‌ها تنها محل اقامت گردشگران نیستند؛ در بسیاری از مقاصد گردشگری، این اماکن با تکیه بر معماری، فرهنگ و هویت بومی، خود به بخشی از جاذبه مقصد تبدیل می‌شوند. از همین رو، احیای زاغه سفلی با رویکردی متناسب با معماری و فرهنگ منطقه می‌تواند تجربه‌ای متفاوت برای گردشگران رقم بزند.

طالب نیا عنوان کرد: ترکیب موزه مردم‌شناسی، اقامتگاه تاریخی و ظرفیت‌های طبیعی و فرهنگی سارال ایجاد کند؛ بسته‌ای که گردشگر را نه فقط برای بازدید چندساعته، بلکه برای اقامت و تجربه زندگی، فرهنگ و تاریخ منطقه به دیواندره بکشاند.

دیواندره در مسیر تبدیل ظرفیت به مقصد

دیواندره برای تبدیل شدن به یک مقصد جدی گردشگری، بیش از هر چیز به پیوند میان میراث تاریخی، طبیعت، فرهنگ بومی و زیرساخت‌های گردشگری نیاز دارد؛ پیوندی که احیای سارال می‌تواند یکی از نخستین حلقه‌های آن باشد.

اگر مصوبات جدید با برنامه‌ریزی دقیق، تأمین اعتبار، نظارت مستمر و مشارکت جامعه محلی همراه شود، پروژه‌های میراثی سارال می‌توانند فراتر از یک طرح مرمتی، به موتور محرک گردشگری و اقتصاد محلی دیواندره تبدیل شوند.

در این میان، مشارکت مردم منطقه نیز اهمیتی تعیین‌کننده دارد. گردشگری زمانی پایدار خواهد بود که جامعه محلی خود را ذی‌نفع و صاحب این جریان بداند؛ از تولید صنایع‌دستی و محصولات بومی گرفته تا ارائه خدمات اقامتی، راهنمایی گردشگران و معرفی آیین‌ها و روایت‌های محلی.

اکنون سارال در آستانه مرحله‌ای تازه قرار گرفته است؛ مرحله‌ای که می‌تواند گذشته را از دل بناها و روایت‌های تاریخی بیرون بکشد و آن را به فرصتی برای آینده تبدیل کند.

احیای میراث تاریخی سارال، اگر با نگاه جامع گردشگری دنبال شود، می‌تواند نام دیواندره را بیش از گذشته در نقشه گردشگری کردستان برجسته کند؛ مسیری که مقصد آن، پیوند میراث، فرهنگ، اقتصاد محلی و توسعه پایدار است.

ناصح محمدخانی، فرماندار دیواندره، در این خصوص اظهار کرد: سارال مجموعه‌ای از ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و طبیعی را در خود جای داده که بخشی از آنها تاکنون به شکل شایسته‌ای در مسیر توسعه گردشگری مورد استفاده قرار نگرفته است.

وی افزود: استفاده از بناهای تاریخی برای ایجاد کاربری‌های فرهنگی و گردشگری، یکی از راه‌های حفظ این بناها و در عین حال ایجاد ارزش اقتصادی برای منطقه است و هتل بوتیک زاغه سفلی می‌تواند نمونه‌ای از این رویکرد باشد.

فرماندار دیواندره با اشاره به موزه مردم‌شناسی سارال گفت: این موزه می‌تواند محلی برای گردآوری، حفظ و معرفی بخشی از فرهنگ، آداب‌ورسوم، سبک زندگی و داشته‌های فرهنگی مردم منطقه باشد و در کنار جاذبه‌های طبیعی سارال، به ظرفیت جدیدی برای جذب گردشگر تبدیل شود.

محمدخانی ادامه داد: هدف از اجرای این طرح‌ها صرفاً ایجاد یک مجموعه اقامتی یا فرهنگی نیست، بلکه باید میان میراث فرهنگی، گردشگری و اقتصاد محلی ارتباط ایجاد شود تا نتیجه آن در زندگی مردم منطقه نیز دیده شود.

وی تأکید کرد: ایجاد اشتغال، رونق فعالیت‌های اقتصادی روستاها و افزایش ماندگاری گردشگران از جمله موضوعاتی است که در برنامه‌ریزی‌های شهرستان برای توسعه گردشگری دنبال می‌شود.

فرماندار دیواندره خاطرنشان کرد: ظرفیت‌های تاریخی و طبیعی شهرستان می‌تواند سهم بیشتری در گردشگری کردستان داشته باشد و برای تحقق این موضوع، شناسایی و احیای بناهای تاریخی و تبدیل آنها به زیرساخت‌های قابل استفاده گردشگری باید با جدیت دنبال شود.

به گفته وی، اجرای موزه مردم‌شناسی سارال و هتل بوتیک زاغه سفلی می‌تواند یکی از گام‌های عملی برای فعال‌سازی ظرفیت‌های مغفول منطقه و پیوند میراث تاریخی سارال با جریان گردشگری و اقتصاد محلی باشد.

انتهای خبر/