به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «کردامروز»، گوشی روی میز است و صفحه‌اش هر چند ثانیه یک‌بار روشن می‌شود؛ پیام، لایک، کامنت و درخواست دوستی. عدد دنبال‌کننده‌ها چهاررقمی است، اما صاحب این صفحه وقتی از او می‌پرسی «چند دوست واقعی داری؟» چند لحظه سکوت می‌کند.

می‌گوید: واقعی؟ شاید دو نفر و شاید هم کمتر، این تناقض، قصه زندگی بسیاری از جوانان امروز است؛ نسلی که بیشتر از هر نسل دیگری امکان ارتباط دارد، اما گاهی بیش از همیشه احساس تنهایی می‌کند، آنها در شبکه‌های اجتماعی دیده می‌شوند، اما لزوماً شنیده نمی‌شوند؛ مخاطب دارند، اما هم‌صحبت ندارند؛ دنبال‌کننده دارند، اما همیشه کسی را ندارند که نیمه‌شب بتوانند بدون نگرانی با او حرف بزنند.

یکی از آنها دختری به نام «سارا» است؛ ۲۴ ساله و دانشجوی یک رشته هنری. وی در گفتگو با خبرنگار کردتودی اظهار داشت: صفحه مجازی‌ام چند هزار دنبال‌کننده دارد، عکس‌هایم بارها دیده و بازنشر شده و تقریباً هر روز پیام‌های مختلفی دریافت می‌کنم اما با این حال، خودش می‌گوید بخش زیادی از این ارتباط‌ها سطحی است.

سار در ادامه افزود: گاهی یک پست می‌گذارم و صدها نفر واکنش نشان می‌دهند، اما اگر حالم واقعاً بد باشد، نمی‌دانم به چه کسی زنگ بزنم.

وی تلفنش را نشان می‌دهد؛ فهرستی طولانی از مخاطبان و پیام‌ها، اما میان این همه اسم، تعداد کسانی که حاضر است درباره مشکلات شخصی‌اش با آنها صحبت کند، انگشت‌شمار است.

این همان جایی است که تفاوت «ارتباط» و «رابطه» خودش را نشان می‌دهد، شبکه‌های اجتماعی فاصله‌ها را کم کرده‌اند، اما الزاماً صمیمیت ایجاد نکرده‌اند. یک کاربر می‌تواند همزمان با صدها یا هزاران نفر در ارتباط باشد، بدون آنکه حتی یک رابطه عمیق و پایدار در زندگی واقعی داشته باشد.

 در ادامه امیر ۲۷ ساله با ما در گفتگوی خبری  با کردتودی اظهار داشت: صفحه‌ام بیشتر از ۱۰ هزار دنبال‌کننده دارد. 

وی گفت: گاهی وقتی تعداد لایک‌های یک پستم پایین می‌آید، احساس می‌کند دیده نمی‌شود، البته خودش خوب این را می‌داند که این عدد الزاماً معنای خاصی ندارد، اما اعتراف می‌کند وابستگی به واکنش دیگران برایش تبدیل به عادت شده است.

وی خاطر نشان کرد: بعضی وقت‌ها فقط برای اینکه حالم بهتر شود، استوری می‌گذارم تا ببینم چه کسانی واکنش نشان می‌دهند.

این رفتار شاید ساده به نظر برسد، اما پشت آن نیاز عمیق‌تری وجود دارد؛ نیاز به دیده‌شدن و تأییدشدن.

مهناز شفیعی، روان‌شناس، در تحلیل این وضعیت در گفتگو با خبرنگار کردتودی بیان داشت،: استفاده از شبکه‌های اجتماعی زمانی می‌تواند به مسئله تبدیل شود که فرد برای تأمین نیازهای عاطفی و تأیید اجتماعی، بیش از اندازه به واکنش مخاطبان مجازی وابسته شود.

وی افزود: تعداد دنبال‌کننده‌ها معیار مناسبی برای سنجش کیفیت روابط اجتماعی نیست و ممکن است فردی با جامعه مجازی بسیار بزرگ، در زندگی واقعی احساس انزوا کند.

شفیعی خاطر نشان کرد: مقایسه دائمی خود با زندگی نمایش‌داده‌شده دیگران نیز می‌تواند احساس ناکافی‌بودن و نارضایتی را افزایش دهد؛ زیرا کاربران معمولاً بهترین لحظات زندگی خود را به نمایش می‌گذارند، نه تمام واقعیت را.

اما مسئله فقط روان‌شناختی نیست؛ جامعه نیز در شکل‌گیری این وضعیت نقش دارد.

علیرضا مؤذن، کارشناس مسائل اجتماعی و جامعه‌شناس، در این باره گفت:شبکه‌های اجتماعی بخشی از الگوی ارتباطی جامعه را تغییر داده‌اند. 

وی خاطر نشان کرد: در گذشته بخش قابل توجهی از روابط اجتماعی در محیط‌هایی مانند خانواده، محله، مدرسه، دانشگاه و محل کار شکل می‌گرفت، اما امروز بخشی از این تعاملات به فضای مجازی منتقل شده است.

مؤذن تأکید کرد تعداد ارتباطات الزاماً به معنای «عمق روابط» نیست و جامعه‌ای که فرصت‌های کافی برای شکل‌گیری روابط واقعی و مشارکت اجتماعی فراهم نکند، ممکن است با پدیده‌ای روبه‌رو شود که در آن افراد از نظر ارتباطی بسیار فعال، اما از نظر عاطفی منزوی باشند.

این کارشناس اظهار داشت: شاید تصویر واقعی این تناقض را بتوان در یک کافه دید؛ چند جوان دور یک میز نشسته‌اند، اما هر کدام به صفحه تلفن خودش خیره شده است. 

موذن بیان داشت: گاهی کسی که روبه‌رویش نشسته، کمتر از کسی که هزاران کیلومتر دورتر است، مورد توجه قرار می‌گیرد.

این کارشناس افزود: شبکه اجتماعی قرار بود آدم‌ها را به هم نزدیک‌تر کند، اما اگر جای گفتگوی رو در رو، دوستی واقعی و حضور انسانی را بگیرد، می‌تواند نتیجه‌ای معکوس داشته باشد.

راه‌حل البته حذف شبکه‌های اجتماعی نیست. مسئله، پیدا کردن تعادل است؛ اینکه فضای مجازی ابزار ارتباط باشد، نه جایگزین کامل زندگی اجتماعی.

جوانی که صدها دنبال‌کننده دارد، الزاماً تنها نیست؛ همان‌طور که فردی با چند دوست ممکن است احساس تنهایی کند. مسئله اصلی کیفیت رابطه‌هاست، نه تعداد آنها.

در عصر شبکه‌های اجتماعی شاید لازم باشد یک بار هم که شده، به جای شمردن لایک‌ها و دنبال‌کننده‌ها، آدم‌های واقعی زندگی‌مان را بشماریم؛ کسانی که وقتی صفحه گوشی خاموش می‌شود، هنوز کنارمان می‌مانند.

شاید در نهایت، مهم‌ترین پرسش این نباشد که «چند نفر ما را دنبال می‌کنند؟» بلکه این باشد: اگر فردا گوشی‌مان را کنار بگذاریم، چند نفر واقعاً کنار ما هستند؟

انتهای خبر/