آیینی که در آن پهلوان سوگند می‌خورد که هرگز بر زمین‌خورده‌ای ضربه نزند، آبروی کسی را نبرد، در سختی‌ها پناه بینوایان باشد و قدرت خود را فقط در راه حق و حمایت از مظلوم به کار گیرد، زورخانه مکانی برای آموزش غیرتمندی، وطن‌دوستی، کسب روزی حلال و دوری از ریا و فریب بود.

 روزی که به نام این آیین در تقویم ملی ثبت شده، فرصتی مغتنم است تا نسل امروز که در طوفان شبکه‌های اجتماعی و تبِ قهرمانانِ زودگذر و ماهیچه‌های نمایشی نفس می‌کشد، بداند گنجینه‌ای به نام فرهنگ پهلوانی هنوز در کوچه‌پس‌کوچه‌های این مرزوبوم نفس می‌کشد، جایی که هنوز بگیروببند به ببخش و بگذر ارجح است.

 پهلوان نامگان بزرگی هستند که این رسالت را با جان‌ودل ادامه می‌دهند، کسانی که به جوانان یادآوری می‌کنند مردی و نامردی در زور نیست، در خوی و روش و کردار است.

 از دلایل ماندگاری این آیین کهن، پیوند ناگسستنی آن با ادبیات، عرفان و تاریخ ایران است، پهلوانان اسطوره‌ای چون پوریای ولی تختی و بسیاری دیگر، تجسم عینی این فرهنگ بودند، کسانی که می‌شد با آن‌ها نه فقط از مدال بلکه درباره فتوت حرف زد، پهلوان یعنی انسانی که در اوج قدرت، متواضع‌ترین، بخشنده‌ترین و بردبارترین است.

و اما امروز، وظیفه ما فقط برگزاری یک مراسم یا چند حرکت نمادین در زورخانه‌ها کافی نیست، ما نیازمند بازخوانی فرهنگ پهلوانی برای جهان مدرن هستیم، نیاز داریم به جوانان بگوییم می‌توان در عصر یوگا و بدنسازی و بوکس، باز هم پهلوان منش بود.

 می‌شود در فضای مجازی، فتوت داشت، می‌شود در دفتر کار، در دانشگاه، در خیابان، دستگیری کرد و آزار نرساند، روز پهلوانی فقط یک روز برای سرزدن به زورخانه نیست، روزی است برای پرسیدن از خود: آیا من در زندگی‌ام پهلوانانه رفتار می‌کنم؟

 زورخانه‌ها کماکان می‌توانند دانشگاه مردانگی و اخلاق باشند، اگر ما بدانیم که قهرمان واقعی کسی است که در گود زندگی، پهلوانانه ببخشد، نلغزد، نلرزد و دست نیازمندان را از زمین بلند کند، روز ملی فرهنگ پهلوانی، یادآور این حقیقت است: آیینی که زور را در خدمت اخلاق قرار می‌دهد، هرگز کهنه نمی‌شود.

 فقط ما هستیم که گاهی از یاد می‌بریم پهلوان یعنی کسی که زورش به داد مظلوم می‌رسد، نه به آزار ضعیف، بیایید این روز را برای احیای پهلوانی درون خودمان بهانه کنیم.

نویسنده: پیمان محمدی پهلوان نامی کشوری در دهگلان