توسعه شهری تنها به اجرای پروژه‌های جدید محدود نمی‌شود، بلکه نگهداری اصولی از سرمایه‌های موجود بخش مهمی از فرایند توسعه پایدار شهری است، در غیر این صورت، هزینه‌های انجام‌شده نه‌تنها اثربخشی خود را از دست می‌دهند، بلکه به‌مرورزمان به معضلاتی برای شهر تبدیل می‌شوند.

 گلدان یا سطل زباله؟ وقتی مبلمان شهری کارکرد خود را از دست می‌دهد

 یکی از نمونه‌های قابل‌تأمل در سطح شهر، گلدان‌هایی است که باهدف زیباسازی محیط شهری در محدوده اداره ثبت‌اسناد و املاک و ورودی شهرک شافعیه نصب شدند، این اقدام در زمان اجرا مورد استقبال شهروندان قرار گرفت و بسیاری آن را نشانه‌ای از توجه مدیریت شهری به زیباسازی معابر دانستند، اما گذشت زمان و نبود رسیدگی کافی، سرنوشت دیگری برای این گلدان‌ها رقم زد.

 امروز بخش قابل‌توجهی از این سازه‌ها به دلیل نبود گل‌وگیاه، عدم رسیدگی و نظافت مستمر، عملاً به محلی برای انباشت زباله تبدیل شده‌اند، صحنه‌ای که نه‌تنها زیبایی بصری شهر را تحت‌تأثیر قرار داده، بلکه این پرسش را در ذهن شهروندان ایجاد کرده است که آیا برنامه‌ای برای نگهداری از پروژه‌های اجراشده وجود دارد یا خیر؟

 برخی ساکنان منطقه می‌گویند وقتی ماه‌ها هیچ نشانی از رسیدگی به این گلدان‌ها دیده نمی‌شود، طبیعی است که بخشی از شهروندان نیز آنها را به‌عنوان سطل زباله تلقی کنند، اتفاقی که نتیجه مستقیم رهاشدگی و نبود نظارت مستمر است.

 پارک شافعیه، فضای سبز یا زمین متروکه؟

 در میان مطالبات شهروندان، وضعیت پارک شهرک شافعیه بیش از سایر موارد مورد انتقاد قرار گرفته است، پارکی که قرار بود به یکی از مراکز تجمع و تفریح خانواده‌های این محله تبدیل شود، اکنون با مشکلات متعددی دست‌وپنجه نرم می‌کند، نبود امکانات رفاهی، کمبود تجهیزات بازی کودکان، وضعیت نامناسب فضای سبز و انباشت نخاله‌ها و زباله‌ها از جمله مشکلاتی است که شهروندان به آن اشاره می‌کنند.

 بسیاری از اهالی معتقدند چهره کنونی این مجموعه به‌گونه‌ای است که تشخیص آن از یک زمین رهاشده یا فضایی متروکه دشوار شده است، در برخی نقاط، پوشش گیاهی خشک و نامنظم، نبود مسیرهای مناسب برای تردد و کمبود امکانات اولیه، جلوه‌ای ناخوشایند به این فضا بخشیده است.

 این در حالی است که پارک‌های محله‌ای باید به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز اجتماعی هر محله عمل کنند، مکانی که کودکان، نوجوانان، سالمندان و خانواده‌ها بتوانند با آسودگی خاطر از آن بهره‌مند شوند.

 نبود امکانات اولیه، مطالبه‌ای حداقلی از مدیریت شهری

 آنچه بیش از همه موجب نارضایتی شهروندان شده، فقدان امکانات ابتدایی در این پارک است، در شرایطی که بسیاری از پارک‌های شهری حتی در شهرهای کوچک از امکاناتی همچون نیمکت، روشنایی مناسب، تجهیزات بازی کودکان، مسیرهای پیاده‌روی و فضای سبز سامان‌یافته برخوردارند، پارک شافعیه از بسیاری از این امکانات محروم مانده است.

 شهروندان می‌گویند اجرای پروژه‌هایی ساده همچون سنگ‌فرش مسیرهای داخلی، نصب چند نیمکت، بهسازی فضای سبز و تجهیز پارک به وسایل بازی کودکان، هزینه‌های سنگینی به مدیریت شهری تحمیل نمی‌کند، اما می‌تواند تأثیر چشمگیری بر کیفیت استفاده از این فضا داشته باشد.

 کارشناسان نیز معتقدند توجه به نیازهای اولیه شهروندان در حوزه فضاهای عمومی، یکی از مهم‌ترین شاخص‌های رضایت‌مندی از عملکرد مدیریت شهری است.

 نگرانی‌های امنیتی در سایه تاریکی شب

 موضوع دیگری که از سوی ساکنان شهرک شافعیه مطرح می‌شود، وضعیت روشنایی و امنیت محیط پارک در ساعات شبانه است، نبود چراغ‌های روشنایی کافی موجب شده این محدوده در ساعات پایانی روز به فضایی تاریک و کم‌تردد تبدیل شود، شرایطی که علاوه بر کاهش امکان استفاده شهروندان از پارک، نگرانی‌هایی را نیز در زمینه امنیت محیط ایجاد کرده است.

 شهروندان همچنین از حضور سگ‌های بلاصاحب در اطراف این محدوده گلایه دارند، موضوعی که به گفته آنان به‌ویژه در ساعات شب، موجب نگرانی رهگذران و خانواده‌ها شده است، بی‌تردید تأمین روشنایی مناسب، رسیدگی به وضعیت حیوانات بلاصاحب و افزایش نظارت بر فضاهای عمومی از جمله اقداماتی است که می‌تواند امنیت و آرامش بیشتری را برای ساکنان این محله فراهم کند.

 انتظار شهروندان از شهرداری و شورای شهر

 امروز مطالبه اصلی مردم دهگلان، اجرای پروژه‌های پرهزینه و تبلیغاتی نیست؛ بلکه حفظ، احیا و ساماندهی امکاناتی است که با هزینه‌های عمومی ایجاد شده‌اند، پارک‌های محله‌ای، گلدان‌های شهری و سایر عناصر مبلمان شهری بخشی از سرمایه‌های عمومی شهر هستند و بی‌توجهی به آنها به معنای هدررفت منابع و کاهش کیفیت زندگی شهروندان خواهد بود.

 شهرداری و شورای اسلامی شهر می‌توانند با تدوین برنامه‌ای مشخص برای مرمت، نگهداری و ساماندهی این فضاها، ضمن پاسخگویی به مطالبات مردم، اعتماد عمومی را نیز تقویت کنند.

 وضعیت امروز برخی پارک‌های محله‌ای دهگلان، به‌ویژه پارک شهرک شافعیه، تنها یک مسئله عمرانی یا خدماتی نیست، بلکه نشانه‌ای از ضرورت بازنگری در شیوه نگهداری و مدیریت فضاهای عمومی شهر است، شهروندان انتظار دارند پارک‌ها محل آرامش، نشاط و تعامل اجتماعی باشند، نه فضاهایی متروکه که به‌تدریج کارکرد اصلی خود را ازدست‌داده‌اند.

 اکنون نگاه‌ها به شهرداری و شورای اسلامی شهر دوخته شده است، نهادهایی که می‌توانند با اقداماتی ساده اما مؤثر، جان دوباره‌ای به این فضاهای عمومی ببخشند، بی‌تردید احیای پارک‌های محله‌ای، تنها زیباسازی یک بخش از شهر نیست، بلکه سرمایه‌گذاری برای افزایش رضایت شهروندان، ارتقای کیفیت زندگی و بازگرداندن روح نشاط به محلات دهگلان است.

 انتهای خبر/