به گزارش خبرنگار گروه اجتماعی پایگاه خبری تحلیلی «کردتودی»، غیبت کردستان در نمایشگاه توانمندی‌های روستاییان و عشایر در تهران، بار دیگر این پرسش را مطرح کرده است که چرا ظرفیت‌های اقتصادی و تولیدی استان، آن‌گونه که باید، در رویدادهای ملی معرفی نمی‌شوند؛ پرسشی که پاسخ آن را باید در عملکرد دستگاه‌های مسئول و کیفیت برنامه‌ریزی برای حمایت از تولیدکنندگان جست‌وجو کرد.

کردستان استانی برخوردار از ظرفیت‌های متنوع کشاورزی، صنایع‌دستی و تولیدات بومی است؛ از توت‌فرنگی و محصولات باغی گرفته تا کلاش، فرش، گلیم و ارغوان‌بافی. با وجود این ظرفیت‌ها، نبود نمایندگی مشخص استان در نمایشگاه ملی روستاییان و عشایر، این ابهام را ایجاد می‌کند که سازوکار معرفی و بازاریابی محصولات محلی تا چه اندازه در اولویت مدیران قرار دارد.

نمایشگاه‌های ملی، صرفاً محلی برای نمایش چند محصول یا برپایی غرفه‌های تشریفاتی نیستند؛ این رویدادها می‌توانند زمینه ارتباط تولیدکنندگان با بازارهای جدید، معرفی برندهای بومی و افزایش فرصت‌های فروش را فراهم کنند.

 از همین رو، غیبت یک استان در چنین رویدادی، به‌ویژه زمانی که از ظرفیت‌های قابل‌توجه روستایی برخوردار است، نیازمند توضیحی روشن و مستند است.

ظرفیت‌های روستاها نباید پشت میزهای اداری متوقف بماند

مسئله کردستان، دست‌کم در ظاهر، کمبود محصول و توان تولید نیست؛ بلکه پرسش اصلی این است که چه میزان از این ظرفیت‌ها به برنامه‌های اجرایی برای توسعه بازار تبدیل شده‌اند.

 تولیدکننده روستایی نمی‌تواند به‌تنهایی بار تولید، بسته‌بندی، بازاریابی و یافتن مشتریان جدید را بر دوش بکشد و در عین حال، انتظار داشته باشد بدون حمایت مؤثر دستگاه‌های متولی، محصولاتش در بازارهای ملی شناخته شود.

در این میان، دفتر امور روستایی استانداری و سازمان جهاد کشاورزی کردستان باید درباره نقش و اقدامات خود توضیح دهند. آیا برای حضور استان در نمایشگاه برنامه‌ریزی شده بود؟ آیا هماهنگی لازم با تولیدکنندگان، تعاونی‌ها و فعالان صنایع‌دستی انجام گرفت؟ اگر امکان حضور فراهم نشد، علت چه بود و کدام مانع، مشارکت استان را متوقف کرد؟

البته بدون بررسی مکاتبات، روند دعوت و تصمیم‌های اجرایی نمی‌توان درباره علت قطعی این غیبت یا سهم هر دستگاه قضاوت نهایی کرد؛ اما همین ابهام، ضرورت شفاف‌سازی عملکرد مسئولان را دوچندان می‌کند.

توسعه روستایی با شعار محقق نمی‌شود

یکی از معیارهای سنجش عملکرد مدیران، توانایی تبدیل ظرفیت‌های موجود به فرصت‌های واقعی اقتصادی است، اگر معرفی محصولات بومی به بازارهای گسترده‌تر در برنامه‌های دستگاه‌های مسئول جایگاه مشخصی نداشته باشد، طبیعی است که بخشی از توان تولیدی روستاها از فرصت‌های پیش‌رو بی‌نصیب بماند.

استانداری کردستان نیز به‌عنوان نهاد هماهنگ‌کننده دستگاه‌های اجرایی، می‌تواند با بررسی ابعاد این موضوع، مشخص کند که آیا ضعف هماهنگی، محدودیت اجرایی یا عوامل دیگری در غیبت استان نقش داشته‌اند. آنچه اهمیت دارد، عبور از پاسخ‌های کلی و ارائه توضیحی مستند درباره اتفاقی مشخص است.

از سوی دیگر، جبران این غیبت نباید به وعده حضور در نمایشگاه بعدی محدود شود.

تدوین تقویم حضور در رویدادهای ملی، شناسایی تولیدکنندگان توانمند، انتخاب محصولات شاخص، پیش‌بینی منابع مالی و تعیین دستگاه مسئول، اقداماتی است که می‌تواند از تکرار چنین وضعیتی جلوگیری کند.

مطالبه پاسخ، نه متهم‌کردن بدون سند

غیبت کردستان در نمایشگاه توانمندی‌های روستاییان و عشایر، پیش از آنکه بهانه‌ای برای مقصرشناسی باشد، فرصتی برای ارزیابی جدی عملکرد دستگاه‌های متولی توسعه روستایی است.

انتظار می‌رود مسئولان مربوطه روشن کنند که چه اقداماتی برای حضور استان انجام شده، چرا این حضور محقق نشده و برای بهره‌گیری از فرصت‌های مشابه چه برنامه‌ای دارند.

روستاهای کردستان برای معرفی شدن، ظرفیت‌های ارزشمندی در اختیار دارند؛ آنچه باید مورد ارزیابی قرار گیرد، میزان توان مدیریتی در شناسایی، سازمان‌دهی و عرضه این ظرفیت‌هاست.

توسعه روستایی زمانی از سطح شعار فراتر می‌رود که نتیجه آن در دسترسی تولیدکنندگان به بازار، تقویت کسب‌وکارهای محلی و ایجاد فرصت‌های اقتصادی دیده شود.

اکنون پرسش اصلی پیش روی مدیران کردستان این است: اگر ظرفیت تولید و صنایع‌دستی وجود دارد، چرا حضور استان در یکی از فرصت‌های ملی معرفی این توانمندی‌ها محقق نشد؟ پاسخ مستند به این پرسش، نخستین گام برای روشن شدن مسئولیت‌ها و جلوگیری از تکرار فرصت‌سوزی‌های احتمالی خواهد بود.

نویسنده: مهوش رحیمی