کُردتودی اخبار کردستان، ایران و جهان

تحلیل­گر مسائل اقتصادی و مدرس دانشگاه کردستان

اهمیت یکپارچگی تجاری منطقه‎ای بین استان کردستان و همسایگان

مدرس دانشگاه, صلاح منوچهری, سرمایه گذاری, کردستان, کارافرینی, عدم اطمینان

صلاح الدین منوچهری تحلیل گر مسائل اقتصادی و مدرس دانشگاه کردستان در مقاله ای نوشت: . با توسعه مبادلات بازرگانی بین کردستان و کشورهای همسایه، مرزنشینان جزو اولین گروه هایی خواهند بود که از این اتفاق سود می برند و فرصت از حاشیه در آمدن و در متن جریان تجاری بودن را به این مناطق می بخشد.

به گزارش کُردتودی، صلاح الدین منوچهری تحلیل­گر مسائل اقتصادی و مدرس دانشگاه کردستان در مقاله ای نوشت:                                    

منطقه­ گرایی عموما با ایجاد ترتیبات تجاری منطقه ­ای میان کشورهای همسایه شناخته می­شود. چنین ترتیباتی عمدتا از نظر شکل، اندازه و دامنه ترجیحات اعطایی میان اعضا و درجه هماهنگی سیاستی میان آن­ها با یکدیگر متفاوت هستند. ارزیابی چنین ترتیباتی به طور سنتی بر این نکته تمرکز می­کنند که آیا آزادسازی یا تبعیض بر رفاه اقتصادی ناشی از ایجاد و انحراف تجاری کشورها تاثیر می­گذارد؟ و این تاثیر چگونه است؟ بر اساس نظریه سنتی تجارت، رفاه اقتصادی تحت شرایط تجارت آزاد جهانی که باعث تقسیم کار بین­المللی مبتنی بر مزیت نسبی و استفاده از منابع می­شود، به حداکثر می­رسد. بر این مبنا، حتی کشورهای عقب مانده اقتصادی نیز منتفع خواهند شد. در طرف مقابل، تعرفه­ ها، و دیگر موانع تجاری منطق برد – برد و الگوی استفاده از منابع را خدشه دار کرده و منافع حاصل از تجارت را کاهش خواهد داد. بنابراین حرکت به سمت شکل ایده ­آلی تجارت آزاد، ایجاد موافقت­ نامه ­های تجاری است. بعد از درک اهمیت یکپارچگی تجاری منطقه­ ای در زمینه­ های سیاسی و اقتصادی، بسیاری از کشورها در جهان سعی در گردهم آمدن در قالب بلوک­های تجاری منطقه­ ای نمودند. ایران نیز در طول چند دهه گذشتهتلاش­هایی را در این زمینه انجام داده است که اولین مورد آن گرد هم آمدن سه کشور ایران، ترکیه و پاکستان در تیرماه 134 در استانبول ترکیه و اعلام وجود سازمانی تحت عنوان سازمان عمران منطقه­ ی می­باشد. اکنون این سازمان تحت عنوان سازمان همکاری منطقه ­ای (اکو) شناخته می­شود و شامل 10 کشور از کشورهای منطقهمی­باشد. از جمله سازمان­ های منطقه ­ای دیگری که ایران در آن عضویت دارد، سازمان کنفرانس اسلامی است که در سال 1969 تشکیل شد و اکنون شامل 57 کشور مسلمان از 4 قاره جهان است. سازمان منطقه­ ای دیگری که ایران در آن عضویت دارد، دی 8 می­باشد که در خرداد 1367 در کشور ترکیه تاسیس شد و شامل 8 کشور مسلمان منطقه است. لذا از آنجائیکه که استان کردستان دارای مرز مشترک با کشور عراق است می­تواند کانال تجاری مناسبی برای محصولات تولیدی استان کردستان و کشورهای حوزه مدیترانه باشد و با ایجاد یک منطقه­ ی تجاری مناسب، زمینه ورود و خروج کالا، خدمات و سرمایه را به استان فراهم سازد.

 

هم­جواری بین کشور عراق و استان کردستان هزینه­ های معاملاتی و حمل و نقل را کاهش می­دهد؛ زیرا هزینه­ های معاملاتی و حمل و نقل تابعی از مسافت است. علاوه بر روابط تجاری، فرهنگ همسایگان نیز به دلایل سابقه تاریخی، تقسیمات سیاسی – جغرافیایی، هم­نژادی و هم­زبانی به سمت تعامل با یکدیگر پیش می­رود که هم­خوانی بیشتر را در این زمینه به دنبال دارد. یکپارچگی­ هایی که بر اساس عامل نزدیکی جغرافیایی شکل می­گیرند دارای مزیت فراوانی علاوه بر مزایای مطروحه در ادبیات یکپارچگی­ های منطقه­ ای می­باشند، که در ذیل به شماری از مزایای یکپارچگی­ های اقتصادی با همسایگان اشاره می­شود:

 

1- افزایش تدریجی سطح رقابت­پذیری تولیدکنندگان داخلی: برای افزایش رقابت­پذیری تولیدکنندگان، راهی جز وارد کردن تدریجی آنها در فضای رقابتی وجود ندارد. به این منظور، ایجاد بستر برای تجارت آزاد با کشورهای همسایه می­تواند به عنوان گام اول برای نیل به هدف افزایش رقابت­پذیری تولیدکنندگان داخلی قلمداد شود.

 

2- بهتر شدن وضعیت معیشتی در مناطق مرزی کشورهای طرف تجارت: بیشتر مناطق کمتر توسعه یافته ایران در نوارهای مرزی این کشور واقع شده­ اند، این مناطق علیرغم دارا بودن پتانسیل­ های فراوانی در زمینه ­های کشاورزی، معدن، توریسم نیروی کار فراوان و دانشگاهی، در قیاس با مناطق دیگر ایران از درجه توسعه یافتگی کمتری برخوردارند. با توسعه مبادلات بازرگانی بین ایران و کشورهای همسایه، مرزنشینان جزو اولین گروه­هایی خواهند بود که از این اتفاق سود می­برند و با توجه به تاثیر شگرفی که تجارت بر رشد اقتصادی دارد به نظرمی­رسد که مسئله پیرامون بودن روزی بزرگترین عامل در عدم توسعه این مناطق بود، اکنون در صورت برخورد درست با آن می­تواند موثرترین عامل در رشد این مناطق باشد زیرا موقعیت جغرافیایی این مناطق (در صورت استفاده بهینه از آن) فرصت از حاشیه در آمدن و در متن جریان تجاری بودن را به این مناطق می­بخشد. در جریان تجارت قرار گرفتن این مناطق و توسعه تجارت می­تواند، عاملی باشد تا دیگر پتانسیل­ های این مناطق نیز فعال شود و تجارت به موتور رشد و توسعه این مناطق تبدیل شود.

 

3- تحکیم اتحاد اقتصادی و سیاسی بین استان کردستان و همسایگان: به طور کلی، منافع مشترک اقتصادی، پایه و اساس ثبات و امنیت در مناطق مختلف جهان است. مسلما گسترش روابط اقتصادی بین استان کردستان و همسایگان، اثر مستقیمی در بهبود روابط و پایداری روابط سیاسی بین همسایگان و به تبع آن، کاهش نفوذ و قدرت مانور سیاسی قدرت­ های فرامنطقه ­ای خواهد داشت. تجارت آزاد بین استان کردستان و همسایگان، می­تواند به ایجاد رونق پایدار در همکاری تجاری و اقتصادی استان کردستان با این همسایگان منجر شده و در نتیجه اقتصاد همسایگان درون بلوک را به هم گره بزند و به ایجاد اتحاد استراتژیک بین استان کردستان و همسایگان بیانجامد.

 

4- کمک در جهت کاهش فشارهای ناشی از تحریم ­ها: آنچه بیشتر از همه در کاهش ضربات ناشی از تحریم­ ها می­تواند موثر باشد بدون شک بالا بردن ظرفیت­های تولیدی استان می­باشد. در این زمینه می­توان با بهره­گیری از مزایای ناشی از تجارت منطقه ­ای و نیاز همسایگان منطقه به تخصص نیروی کار ماهر و سرمایه استانی، در قالب بلوک­ های منطقه­ ای زمینه صدور محصولات و سرمایه استان کردستان را به همسایگان منطقه، به خصوص عراق که دارای ظرفیت زیادی جهت صدرو کالا و خدمات استانی هستند، فراهم آورد، تا با گسترش ظرفیت­ های تولیدی و صادراتی استان، وابستگی استان به درآمدهای کشوری ناشی از نفت کاهش داد و در نتیجه آن لطمات ناشی از تحریم­ های بین ­المللی  را به حداقل رسانید.

این مزایا علاوه بر مزایای عمومی ناشی از بحث تجارت است اما به وجود آمدن شرایطی که در قالب آن زمینه فعال شدن این پتانسیل­ ها فراهم شود، ضروری به نظر می­رسد. از طرفی نیز نباید از یاد برد که تجارت با کشورهای همسایه در تمام زمینه­ ها نمی­تواند توجیه پذیر باشد و شاید در مجموعه ­ای از کالاهای مشخصی تجارت با کشورهای همسایه موجه باشد، اما در قالب کالاهای دیگر مثل کالاهایی که به فناوری بالا یا سرمایه زیاد دارد، تجارت در قالب بلوک­ های تجاری بین استان کردستان و همسایگان توجیه پذیر نباشد و زمینه انحراف تجاری را که در قالب آن " واردات با هزینه بیشتر کشورهای عضو جانشین واردات از سایر کشورها می­شود و در حقیقت رفاه اعضا در ضمن آن کاهش می­یابد را فراهم می­آورد. در حقیقت پرداختن به مسئله پتانسیل سنجی تجاری بین استان کردستان با استفاده از کدهای آیسیک به طرف­ های تجارت این اجازه را می­دهد که به تجارت با همدیگر در زمینه­ هایی که پتانسیل مناسب­تری دارند، بپردازند. زیرا در غیر اینصورت در کالاهایی که طرفین پتانسیل تجاری مناسبی ندارند زمینه انحراف تجاری و کاهش رفاه فراهم می­شود و از جذابیت­ های یکپارچگی می­کاهد.

 

منبع: کرددانش

 

انتهای پیام/a.p

سه شنبه 19 اردیبهشت 1396 | 11:22

کد خبر : 24857

منتشر کننده : الف ک/kd

هیچ نظری ثبت نشده است!

کردتودی نظراتی را که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی کند.
لطفا از نوشتن نظرات خود به صورت حروف لاتین (فینگلیش) خودداری نمایید.

نام *
 

کد امنیتی Captcha image
 
   

ADS

ADS

ADS

 

 

کُردتودی را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید